یکی از ترانه های شاد ملی اسرائیل که بسیار در عروسی ها و جشنهای اسرائیل در دهه هفتاد میلادی با آن رقصیده ایم ترانه ای است به نام הבאנו שלום עליכם «برایتان صلح به ارمغان آورده ایم».

بیست و هفت سالی از مشاهده عینی خود از دوندگی ها، سر و صداها و شور و هیجانی که راهروها و اتاقهای ساختمان שלום- ساختمان صلح در وزارت امور خارجه اسرائیل را پر می کرد می گذرد. آرشیتکتهای صلح خاورمیانه چهره هایی که کمتر و یا اصلا نمی بینیم لاینقطع و خستگی ناپذیر در تردد و جنب و جوش در این وزارتخانه و یا وزارت امنیت و یا وزارتخانه دیگری برای به پایان رساندن توافقنامه در تلاشی بس تحسین برانگیز بودند. آرشیتکتها و یا معماران صلح خاورمیانه که با پا درمیانی ها همکاری ها و دوستی های پی در پی و پشت پرده چهره سیاست روز و منطقه را تغییر داده اند و تغییر خواهند داد.

برخلاف آنچه در رسانه های فارسی زبان شنیده و یا خوانده می شود ارتباط و همکاری های چند وجهی اسرائیل با دیگر کشورهای شیخ نشین و اعراب منطقه پیشینه ای از سالهای 90 میلادی قرن گذشته را دارد. دیگ حلیمی است که مدتهای مدید بر روی آتش غل می زده و حالا آن را در کاسه ای رنگین کشیده و بر سر سفره آورده اند.

نوش جان!

بر کسی با کمی عقل سیاسی پوشیده نیست اسرائیل روابطی گرم و همه جانبه با سراسر جهان از اروپا و امریکا و اقیانوسیه آفریقا و تا غالب کشورهای آسیا را دارد. روابطش با همه گرم است و درست.

در خاورمیانه نیز اسرائیل همواره نشان داده چگونه با مهارتهای سیاسی و هوشمندی و پشتکارش و موفقیت های شایان توجهی که در زمینه های علمی، صنعتی، پزشکی، پژوهشی، نظامی… داشته، توانسته با هوشمندی و صبر بسیار نرمک نرمک روابط خود را با کشورهای منطقه وسعت دهد. ارتباطی که نرمک نرمک و مانند پرده خوانی هر از چندی گوشه ای از پرده به بیرون افتاده.

کمی حافظه ها را تازه کنیم.

آیا یادمان هست؟ همین چند وقت پیش فرود هواپیمای امارات متحده با آرم کاملا واضح و آشکار شرکت هواپیمایی اتحاد در فرودگاه بن گوریون اسرائیل با وسایل پزشکی برای مردم غزه چشمکی بود از روابط حسنه این دو دولت.

یادمان نرود یوسف العطابیه وزیر کشور امارات متحده نیز چندی پیش در مقاله اش در «یدیعوت اخرونوت»، اسرائیل را فرصتی برای کشورهای عرب خلیج فارس می خواند و پتانسیلهای عظیم این دوستی را می شناسد و از آن سخت آگاه است و می خواهد به آن ایمان داشته باشد اما نگران از سیاست انضمام کرانه باختری است. چنین اعلامیه عمومی از چهره سیاسی امارات متحده در روز نامه ای اسرائیلی نشان آشکار این منطقه از عدم تمایل به انکار ارتباط مشترک با اسرائیل و آگاهی آنان بر پتانسیلهای عظیم این دوستی بود که آن را فرصتی طللایی می دانند و اسرائیل را دوست و نه دشمن خود می خوانند.

ژوئیه سال 2019 بازتاب جهانی تصویرگرم و دوستانه وزیر امور خارجه اسرائیل «ایسرائل کاتص» با همتای سیاسی بحرینی خود در نشستی در واشنگتن چشمکی دیگر از گرم بودن روابط کشورهای خلیج فارس در همکاری با اسرائیل بود.

بازهم ژوئیه سال 2019 بازتاب تصویر وزیر امور خارجه اسرائیل، ایسرائل کاتص در ابوظبی و بازتاب شرکت وی در نشست سازمان ملل در این شهر در رسانه ها که طبیعتا انعکاس این خبر با توافق دو جانبه اسرائیل و امارات صورت می گرفت چشمکی دیگر از گرم شدن این روابط به جهان بود.

فراموش نکنیم «سگی موکی» جودوکا اسرائیلی را که با شرکتش در مسابقات بین المللی جودو در امارات متحده و بازتاب آن همراه با سفر وزیر فرهنگ و ورزش اسرائیل «میری رگو» به ابوظبی و همراهی هیئت اماراتی با وی و به دنبال آن نیز اجرای سرود ملی اسرائیل با موفقیت سگی موکی در امارات در سرزمینی عربی و آن هنگام که دوربین های جهان بر روی صورت وزیر ورزش اسرائیل اشک شوق وی را بازتاب می دادند این نیز نوید افقی باز در راه بود.

یادآوری دیگر، سال 2017 عربستان سعودی میزبان مسابقات بین المللی شطرنج بود. میزبان اندازه و سایز شطرنج بازان دختر اسرائیلی را درخواست کرده بود تا براساس قامتشان عبای لازم را برایشان تهیه نماید اما از طرفی دیگر برای صدور ویزا دست دست می کرد و به هنگام اعلام انتقال رسمی سفارت آمریکا به اورشلیم عربستان برای ساکت نگاه داشتن اهل جماعت خیابانهای کشورش از حضور اسرائیلی ها در مسابقات عقب نشینی کرد. اما از طرف دیگر سفر ژنرال سعودی به اسرائیل و ملاقات وی با نماینده گان کنست اسرائیل و پژوهشگران و دیگر دوستان اسرائیلی اش و بازتاب تصویری آن حکایت از تصویری دیگر از روابط این دو کشور است.

اجازه جدید عبور از آسمان عربستان به پروازهای مستقیم خطهای هوایی هند از اسرائیل گواه ساکت دیگری از این پشت پرده های صمیمانه است.

مبادا فراموش کنیم آن دیدار سران انجمن جهانی اسلامی به ریاست شیخ محمد العیسی وزیر دادگستری پیشین عربستان و از نزدیکان ولیعهد عربستان در 23 ژانویه امسال در کنار دیگر سران مذهبی یهودی از کمپ مرگ آشویتس که پس از دیدار و اقامه نماز به یاد فنا شده گان یهودی در آشویتس به همدردی با یهودیان جهان پرداخت و هر گونه انکار کشتار یهودیان در جنگ جهانی دوم را بشدت مذموم دانست و محکوم ساخت و تلاش خود و همقطاران سعودی اش در برپایی کمپینی و فعالیت در مبارزه با این انکار را وعده داد.

ژوئیه سال 2019 اسرائیل میهمان چند بلاگ نویس جوان اماراتی در اسرائیل است و مصاحبه یکی شان با یکی از رسانه های اسرائیلی و آنکه چقدر علاقمند به موسیقی اسرائیلی است و عاشق بی بی – بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل – است.

فراموش نکنیم همین بلاگ نویس اماراتی در حین دیدارش از اورشلیم توسط اعراب آن منطقه با پرتاب صندلی و آب دهان و دشنام به سویش پذیرایی شد که چرا به عالم عرب خیانت ورزیده و به اسرائیل آمده است.

کنجکاوی و علاقه آشنایی با جامعه پیشرفته، مدرن، متنوع و تحصیلکرده اسرائیل و دست یافته هایش همواره مرکز توجه و کنجکاوی جوانان شیخ نشین و دیگر کشورهای عربی بوده. آزادی زنان و زندگی نسل جوان اسرائیل و آزادی، نرمال و عادی بودن هویتهای گوناگون جنسی در اسرائیل و حتی جشنهای بسیار بزرگ و پر هزینه ای که هر سال اسرائیل برای دگرباشان در این کشور برپا می کند و اینچنین انعطاف پذیری و تکثر هویت برای جوانان شیخ نشین علامت سوال است و عامل کنجکاوی.
آن همکاران آکادمیک اسرائیلی که در کنفرانسهای آکادمیک جهانی می چرخند خوب می دانند از چه می گویم. با یک یک شان که برخورد می کنی بسیار گرم و دوستانه و صحبتها بلافاصله به دردل هایشان از وضعیتشان و امیدشان به بهتر شدن تبدیل می گردد و به خود می آیی می بینی مدتهاست دست به زیر چانه عمیق به سخنانشان گوش فرا داده ای و چه به تو اعتماد کرده اند و چنین دردل می کنند.

موردی دیگر، پیش از اعلام قرارداد ابراهیم اسرائیل قرار بود اکتبر همین سال در نمایشگاه Expo2000 امارات با غرفه ای بسیار وسیع در زمینه پزشکی آب و آبیاری شرکت جوید که به خاطر بحران کرونا به تعویق افتاد.

یادمان نرود دیدارهای مکرر سفیر قطر از اسرائیل یکی دیگر از همین حلقه های زنجیر ارتباط میان اسرائیل و کشورهای عرب منطقه است. پس از جنگ צוק איתן میان اسرائیل و حماس تلاش بر بازسازی غزه توسط اسرائیل و کاستن فشار بر مردم غزه آغاز می گردد. همه خوب می دانستند انتقال پول به غزه بدون نظارت تنگاتنگ بر آن هیچ گونه کمکی برای مردم غزه نخواهد بود و مانند گذشته میلیونها دلار کمکهای انسان دوستانه روانه جیب گشاد سران حماس خواهد گردید. از طرف دیگر نیز هیچ کشور عربی دیگر حاضر به ریختن پول به غزه و سرمایه گذاری اینچنینی و بدون نظارت نبود. کشورهای شیخ نشین گروه حماس را تروریست اعلام کرده بودند و دیگر حاضر به دور ریختن سرمایه به جیبهای این تروریستها نبودند. قطر در این میان پا پیش می گذارد و آمادگی خود را با سرمایه گذاری یک میلیارد دلاری در منطقه اعلام می کند با این تفاوت که این بار با نظارت کامل قطر پول به طور مستقیم و بلاواسطه و به دور از دخالت مستقیم حماس به دست مردم غزه برسد. به همین خاطر سازمانی با همکاری اسرائیل قطر سازمان ملل و حضور حماس برپا می گردد و قطر با به کار گرفتن نیروی کار انسانی از داخل غزه و پرداخت مستقیم پول به خود آنان دست حماس را از دخالت و دزدی قطع می کند و از طرفی دیگر همکاری تنگاتنگ اسرائیل و قطر است که در به انجام رساندن این هدف خطیر دوره جدیدی از روابط خود را ایجاد می نمایند. سفرهای مکرر سفیر قطر با چمدانهای دلار به اسرائیل و از آنجا به غزه با نظارت کامل اسرائیل صورت می گیرد و حتی می گویند که سفیر قطر عاشق غذاهای اسرائیلی است و به خصوص دستپخت یکی از همسران ژنرال های اسرائیلی که هربار با سفرش به منطقه و همین دیدارها از او پذیرایی می کردند و دوستی ها هم اینچنین قوام بیشتر می یافتند.

پژوهشگران اسرائیلی نیز به کرات از اشتیاق فراوان قطر در ایجاد روابط با اسرائیل سخن گفته اند. سفرهای مکرر پژوهشگران و یا روزنامه نگاران اسرائیلی همراه با هیئت های سیاسی اسرائیلی یا تنها به قطر آنها را با این واقعیت آشنا ساخته که چگونه قطری ها جدی بودن اسرائیلی ها در هر زمینه کاری و تحقیقی را تحسین می کنند و به آنان ایمان دارند. یادمان نرود قطر اولین کنسولگری اسرائیل در منطقه شیخ نشین ولو به طور موقت را افتتاح نمود و بارها میزبان گروه های ورزشی اسرائیل در این کشور بوده.

مبادا در این میان نیز صدای روزنامه نگاران و مفسران سیاسی عرب در این منطقه را نادیده بگیریم. چرخش فاحش نگاه، لحن گفتار و نوشتار اینان که از آن روایت فرسوده عناد و خصومت با اسرائیل فاصله گرفته اند و حتی خود را به زیر سئوال برده و می پرسند عدم موفقیت ما جهان عرب از کجاست؟ چرا مانند اسرائیل نشدیم؟

«خجر السید» روزنامه نگار زن کویتی در علت تغییر نگاهش چنین می گوید تشییع جنازه ایتسخاک رابین برایم نقطه عطف بود. می دیدم چگونه سران جهان از چهار گوشه جهان برای شرکت در تشییع جنازه نخست وزیر اسرائیل به اسرائیل سرازیر شده اند. حتی سران کشورهای عرب. و اگر چنین موردی در جهان عرب رخ می داد سران جهان فقط با ارسال پیامی اظهار همدردی می کردند و بس اما برای رهبری اسرائیلی از هر سوی جهان آمدند.

تعداد و صدای روزنامه نگارانی که چنین حمله می کنند و مسئله فلسطین را به زیر سئوال می برند و می پرسند تا کی؟ و جانمان از این خود قربانی نمایی و گدایی های مستمر و تمام نشدنی فلسطینیان به لبمان رسیده و خواستار روابط همه جانبه و آشکار با اسرائیل هستند بسیار زیاد و بسیار بلند شده است. عبدالله هدکل روزنامه نگار کویتی در میز گردی سیاسی در برنامه ای تلویزیونی به پانلیست دیگر می پرد و می گوید «به من بگو اصلا هرگز کشوری به نام فلسطین وجود داشته؟ اگر وجود داشته پس واحد پولش کو؟ پرچمش کجاست؟ این کدام سرزمین است؟»
و آنجای دیگر که مزروک الغانم رئیس مجلس کویت فریاد می کشد «آن چمدان پر از آه و ناله ات را بردار و از این سالن گورت را گم کن» اینها صداهای اعتراض بسیاری از اهالی منطقه است که دیگر خواهان بارکشی مسئله فلسطین نیستند و به جای آن می خواهند با همکاری با اسرائیل در زمینه های گوناگون به نجات سرزمینشان همت بگمارند. صداهای بی شمار درونی دیگری در شبکه های اجتماعی منطقه شیخ نشین که به کرات می گویند بس است تا کی می خواهیم گناه تمام مشکلات و شکست و بی کفایتی هایمان را به گردن اسرائیل بیاندازیم. اسرائیل این مشکلات را نیافریده بلکه برعکس منجی حل کننده مشکلات ماست.

فلسطین اهمیت مرکزی خود را از دست داده و دیگر محور حرکت سیاستهای جهان عرب نیست. اشتیاق منطقه به همکاری های چند جانبه و چند وجهی در زمینه های نه فقط نظامی بلکه پزشکی، صنایع Hight Tech، کشاورزی، پژوهشی و اجتماعی و هوا و فضا – بله بله سفینه فضایی که اسرائیل به فضا فرستاد برایشان آرزو شد و گفتمان بسیاری را در شبکه های عرب زبان به راه انداخت – با اسرائیل برای پیشبرد جامعه خود است. اسرائیل برای آنها الگوی تقلیدی است که به واسطه همیاری آن می خواهند منطقه را به پیش و ثبات ببرند.

اسرائیل نیز از طرف دیگر با هوشمندی و پشتکار سیاستمدارانه اش توانسته مسئله فلسطین را از مسئله ای بین الملی به مسئله ای داخلی و درونی تغییر جهت دهد. اگر تا یک دهه پیش مسئله فلسطین موردی بین المللی به شمار می رفت و مورد توجه بود با فرصتهایی که سران فلسطینی به کرات سوزاندند و ارقام نجومی مالی که چاپیدند فلسطین دیگر اعتبار و ارزش و توجه بین المللی خود را از دست داده و اسرائیل توانست با هوشمندی حل مشکل را به موردی داخلی تبدیل سازد تا با درایت و زمان به حل آن بپردازد.

اکنون آنچه مهم است و بر روی میز قرار گرفته ائتلاف و نزدیکی بی سابقه کشورهای عرب منطقه با اسرائیل است که دلیل دیگر این ائتلاف را بن سلمان ولیعهد عربستان جاه طلبی های ایران در منطقه و دست درازی هایش بر مناطق عرب نشین و براندازی حکومتهای سنی و ایجاد تنش ناآرامی ترور و جنگ های پی در پی در منطقه نامیده است. فراموش نکنیم آن زمان که سعودی ها شاهد حمله و انفجار موشکهای بالستیک در آسمانهای سرزمینشان بودند و یا انفجار میادین نفت شان، پس طبیعتا آنها را به عکس العمل و برنامه ریزی وا داشته.

فراموش نکنیم اتحاد عرب بهار عربی را فراموش نکرده و آن را خوب به یاد دارد که چطور حضرت اوباما آنها – هم پیمانان قدیمی آمریکا- را تنها گذاشت. چگونه حضرت اوباما در مورد حسنی مبارک، در مورد سوریه و بمباران های مکرر شیمیایی مردم سوریه سکوت کرد و فقط به تماشا نشست.

اتحاد عرب مانند اسرائیل یادشان نرفته چگونه حضرت اوباما برجام را دو دستی به ایران تقدیم کرد و دو هم پیمان قدیمی اسرائیل و عربستان سعودی را تنها گذاشته و بقایشان را در معرض خطر قرار داد. برای سعودی ها این خیانتی بود که بی ثباتی و تنش و جنگ در منطقه را به همراه می آورد و به عینه می دیدند تنها کشوری که سخت قائم و کوبنده در مقابل ایران می ایستد همانا اسرائیل است. اسرائیل نه تنها مشکل نبود دشمن نبود بلکه برعکس منجی بود و حلال مشکلات.

در پایان یادمان نرود نسل جدید رهبران جوان و نگاه تازه و جوانی در منطقه حاکم شده که منطقه را ثابت سالم پیشرفته و رونق یافته و صاحب علم و تکنولوژی می خواهد و برای همین هم دستهایش را به نشان دوستی در دستهای دوستان اسرائیلی اش قرار داده.

توصیه می کنم به הבאנו שלום עליכם گوش فرا دهید و اگر خواستید با آن برقصید.

هرگز یادتان نخواهد رفت.

זהו!