راهنمای رئیس جمهور در شناسایی اورشلیم به پایتختی اسرائیل

تغییر وضعیت کل شهر، طرح صلح ترامپ را متزلزل می‌کند، اورشلیم غربی نامیدن آن، اسرائیلی‌ها را می‌رنجاند؛ پس فعلا دوپهلو می‌گوید.

ایالات متحده پیش از آن که در واشنگتن جا بیفتد هشت پایتخت داشت. پس آمریکایی چکاره‌اند که در مورد حق انتخاب پایتخت اسرائیلی‌ها تصمیم بگیرند؟

«زئو الکین» وزیر امور اورشلیم، همراه با دیگران، هفته‌ی گذشته در کنفرانسی در خصوص وضعیت حقوقی اورشلیم به بحث پرداخت، و خواهان آن شد که ایالات متحده سفارت خود را از تل‌آویو به اورشلیم منتقل کند و این شهر را پایتخت اسرائیل شناسایی نماید.

الکین گفت، برخلاف دیگر کشورها، اسرائیل همیشه فقط یک پایتخت داشته است.

وی گفت «ایالات متحده، مثلا، هشت پایتخت موقت داشت تا وقتی که پرزیدنت جورج واشنگتن قانون سکونت را در ۱۶ ژوئیه‌ ۱۷۹۰ امضا و قرار ایجاد پایتخت دائم در امتداد ساحل رودخانه‌ی پوتوماک را نهاد، که امروز واشنگتن دی‌سی نامیده می‌شود». الکین ظاهرا به این واقعیت اشاره کرد که در فاصله‌ی ۱۷۷۴ تا ۱۷۹۰، کنگره‌ی ایالات متحده و نهادهای پیش از آن در بالتیمور، لانکستر، یورک، فیلادلفیا، پرینستون، آناپولیس، ترنتون، و نیویورک تشکیل می‌شد تا آن که توماس جفرسون، آلکساندر همیلتون، و جیمز مدیسون با تصویب «قانون استقرار سکونت موقت و دائم دولت ایالات متحده» موافقت کردند.

الکین گفت «هیچ کس انکار نمی‌کند که واشنگتن پایتخت ایالات متحده است». «هیچ کشور دیگری به خاطرش خطور نمی‌کند که بگوید نیویورک، یا لس‌آنجلس پایتخت مناسب‌تری برای ایالات متحده است، و با این وجود در اسرائيل قضیه این است».

روز دوشنبه، دونالد ترامپ اسناد تعویق انتقال سفارت آمریکا از تل‌آویو به اورشلیم را امضا نکرد. چنین سندی از ۱۹۹۵ تا کنون، به جای انتقال عملی پایتخت، هر شش ماه یکبار امضا شده است. انتظار می‌رود تا اواخر هفته سند را امضا کند.

اما همزمان، گفته می‌شود وی تصمیم به شناسایی اورشلیم به پایتختی اسرائیل دارد، حرکتی که از سوی اسرائیل با استقبال و از سوی فلسطینیان- که پاره‌ی شرقی شهر را پایتخت خود می‌دانند – و جهان عرب و اسلام با مخالفتی شدید همراه است.
اما آیا ترامپ تمام اورشلیم را پایتخت اسرائیل شناسایی خواهد کرد یا فقط پاره‌ی غربی را، چنانکه روس‌ها اوایل امسال کردند؟ بسته به چینش کلمات در اعلامیه‌ی وی، احتمال آن هست که اسرائیلی‌ها مأیوس شوند.

هنگامی که وزارت خارجه‌ی روسیه در بیانیه‌ی ۶ آوریل اعلام کرد که مسکو «اورشلیم غربی را پایتخت اسرائيل می‌شناسد» مقامات اسرائیلی لب از لب نگشودند. طبیعی است که شماری از آنان از این که یک قدرت خارجی برای اولین بار حاکمیت اسرائیل بر بخشی، هر بخشی، از این شهر را به رسمیت شناخت، خشنود بودند. اما همچنین واقف بودند که شناسایی تنها پاره‌ی غربی شهر به معنای انکار تملک اسرائیل بر بخش شرقی، از جمله شهر قدیم است که در ۱۹۶۷ به تصرف این کشور، و سپس به انضمام آن در آمد.

بیانیه‌ی روسیه، برای مثال، به طور مشخص گفته است که مسکو «اورشلیم شرقی را پایتخت آینده‌ی کشور فلسطین می‌شناسد». ممکن ترامپ نیز برای خودداری از انگیختن خشم جهان عرب، و زنده داشتن رویای میانجیگری قرارداد «غایی» صلح اسرائیل و فلسطینیان، عبارات مشابهی بکار گیرد.

از نقطه نظر اسرائيل، این خوب خواهد بود یا بد؟

ممکن است کسی بگوید که شناسایی نیمه‌کاره بهتر از هیچی است. هر چه نباشد، جامعه‌ی جهانی تا کنون از شناسایی حاکمیت اسرائیل بر هر بخشی از شهر خودداری کرده است. آیا شناسایی اورشلیم غربی – محل استقرار کنست، اقامتگاه ریاست جمهوری، دفتر نخست وزیر، وزارت خارجه، و دیوان عالی و نیز غالب محله‌های یهودی – گامی در مسیر درست نیست؟

پروفسور شلومو اسلونیم از کارشناسان عبری سیاست ایالات متحده و قوانین اساسی گفت، نه لزوما. او گفت «شناسایی اورشلیم غربی به عنوان پایتخت اسرائيل گامی به سمت تقسیم دوباره‌ی شهر است».

دو وزیر، یاریو لوین و میری رگیف با او موافقت خواهند داشت. هفته‌ی گذشته، این دو تهدید کردند که اگر برگزارکنندگان به همچنان اصرار داشته باشند بگوید مسابقات در «اورشلیم غربی» انجام می‌شود، بودجه‌ی دولتی مسابقات دوچرخه سواری جیرو دایتالیا لغو می‌کنند.

دو وزیر لیکود در بیانیه‌ای مشترک گفتند «در پایتخت اسرائيل، اورشلیم، شرق و غرب نداریم؛ اورشلیم یک شهر واحد است». برگزارکنندگان مراسم به سرعت عذرخواهی کرده و عبارت «غربی» را از گزارش خبری خود حذف کردند – و به فلسطینیان برخورد.

در قانون ۱۹۹۵ سفارت اورشلیم، که از سوی اکثریت سنا و پارلمان تصویب شده اما از سوی بیل کلینتون رئیس جمهور وقت امضا-نشده، و از سوی رؤسای جمهور پس از وی اجرا-نشده باقی ماند، موقعیت بخش‌های شهر مورد نظر تصریح شده است.

در بخش ۳ می‌گوید «اورشلیم می‌بایست تقسیم‌نشده باقی بماند». از آن زمان تا کنون، قطعنامه‌های بیشماری در کنگره تأکید کرده‌اند که یک اورشلیم واحد، به عنوان پایتخت کشور یهودی شناسایی شود.

در سپتامبر ۲۰۱۶، پس از ملاقات با بنیامین نتانیاهو نخست وزیر در نیویورک، ترامپ – که در آن زمان نامزد ریاست جمهوری جمهوری‌خواهان بود – شناسایی اورشلیم واحد به پایتختی اسرائیل را وعده داد.

طبق نوار ظبط شده از جلسه «آقای ترامپ اذعان کرد که اورشلیم بیش از ۳۰۰۰ سال پایتخت ازلی ابدی قوم یهود بوده و ایالات متحده در حکومت دولت ترامپ در نهایت حکم طویل المدت کنگره در شناسایی اورشلیم به عنوان پایتخت تقسیم ناپذیر دولت اسرائیل را به رسمیت خواهد شناخت».

از سوی دیگر، ترامپ تمایل به میانجیگری قرارداد نهایی اسرائیل و فلسطینیان دارد و می‌داند که شناسایی اورشلیم به پایتختی اسرائیل، چنانکه مقامات فلسطینی هشدار داده‌اند، به معنای «قطع شاهرگ حیات» روند صلح است.

ایتان گیلوآ از کارشناسان سیاست ایالات متحده در دانشگاه بار ایلان گفت ترامپ سه گزینه برای شناسایی اورشلیم به پایتختی اسرائيل دارد.

می‌تواند بگوید «اورشلیم»، «اورشلیم غربی»، یا «اورشلیم متحد». در داخل دولت بحث بر سر عبارت درست مناسب است».

حدس گیلبوآ این است که به احتمال زیاد ترامپ تنها خواهد گفت «اورشلیم»، و خواهد گذاشت هر طرف خوانش مورد نظر خود را از بیانیه‌ داشته باشد. در این صورت، اسرائیل خواهد توانست به قانون موجود و تعهدات پیشین رئیس جمهور ارجاع کند و مدعی شود منظور تمامیت شهر بوده است.

متن کامل را در لینک زیر مطالعه کنید
https://www.timesofisrael.com/the-presidents-guide-to-recognizing-jerusalem-as-israels-capital/?utm_source=The+Times+of+Israel+Daily+Edition&utm_campaign=61a13c4f6a-EMAIL_CAMPAIGN_2017_12_05&utm_medium=email&utm_term=0_adb46cec92-61a13c4f6a-55260489